Skip to content

ΑΝΙΕΡΕΣ ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΣΥΜΜΑΧΙΕΣ

13/06/2014

 

                    ΑΝΙΕΡΕΣ ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΣΥΜΜΑΧΙΕΣ

ΡΩΜΑ

Στην Ιστορία της ανθρωπότητας δεν υπήρξαν μόνο πρόσωπα που έμειναν καταγράφηκαν στη συλλογική μνήμη λόγω της προδοσίας τους, που σαν πράξη καθόρισε την έκβαση μαχών, αλλά και συμμαχίες ολόκληρων ομάδων που καταγράφηκαν ως ανίερες, κυρίως επειδή αντανακλούν σε συλλογικό επίπεδο, ότι ακριβώς συμβολίζουν προσωπικότητες όπως ο Εφιάλτης της μάχης των Θερμοπυλών σε επίπεδο ατομικό.

Τέτοιου είδους προδοσίες και συμπόρευση με τον εχθρό, συναντάμε διαχρονικά από την αρχαιότητα και πριν καν τη συγκρότηση της εθνικής συνείδησης και του σχηματισμού του ιστορικού μορφώματος που ονομάστηκε έθνος κράτος. Μπορεί να συμπεριλαμβάνουν διαιρέσεις ομάδων μεταξύ του ίδιου λαού, αποσκιρτήσεις σε επίπεδο συνασπισμού χωρών, ευκαιριακή σύμπλευση μεταξύ ανόμοιων ή και εχθρικών μεταξύ τους ιδεολογιών και αρκετές ακόμα διαφορετικές περιπτώσεις. Τα κίνητρα σε κάθε περίπτωση μπορεί να ήταν διαφορετικά, από το υλικό κέρδος μέχρι τις θρησκευτικές διαφορές.

Ας σταχυολογήσουμε όμως κάποιες ενδεικτικές περιπτώσεις που έμειναν στη ιστορία.

 

ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ: Η ΙΔΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ

ΑΡΧΧΧΧ         Το συγκεκριμένο φαινόμενο χρήζει απαραίτητων διασαφηνίσεων, λόγω των ιστορικών ιδιαιτεροτήτων της Αρχαιότητας και ειδικά του Αρχαίου Ελληνικού χώρου και κόσμου.

Πρώτον, η διαμόρφωση της ιδέας του Έθνους-Κράτους απουσιάζει παντελώς με τη μορφή που το ξέρουμε στην σύγχρονη ιστορία. Οι Ελλαδικός κόσμος είναι συκγροτημένος σε πόλεις-κράτη και συνεπώς, πατρίδα θεωρείται η πόλη: Αθήνα, Σπάρτη, Θήβα κ.ο.κ. Επίσης, δεν είναι δεδομένο πως και η έννοια πατρίδα ορίζεται με γεωγραφικούς όρους καθώς περισσότερη σημασία μοιάζει να κατείχε η κοινή καταγωγή, οι πολιτισμικοί παράγοντες, τα ήθη τα έθιμα και η κουλτούρα, γι’ αυτό και ο αυτοπροσδιορισμός της εποχής ήταν: Αθηναίοι, Λακεδαιμόνιοι, Θηβαίοι κ.λ.π.

Δεύτερον, ακριβώς λόγω του προηγούμενου, απουσιάζει η αντίληψη πως οι πόλεις κράτη αποτελούν ένα ενιαίο έθνος. Η εμφάνιση του κινδύνου των Περσών βοηθάει σε μια συμμαχία μεταξύ των περισσότερων Ελληνικών πόλεων-κρατών, λόγω της προσπάθειας εισβολής της παντελώς διαφορετικής πολιτισμικά Πέρσικης Αυτοκρατορίας, αλλά μεγαλύτερος παράγοντας συνοχής μεταξύ των Ελλήνων αποτελούν τα κοινά συμφέροντα απέναντι στον εισβολέα και η κοινή γλώσσα παρά η αντίληψη του ενιαίου Έθνους, η οποία δεν είχε καν διαμορφωθεί.

Τρίτον, χρειάζεται προσεκτική αντιμετώπιση το τι σήμαινε και τη συμβόλιζε η λέξη Έλληνας για τις τότε πόλεις-κράτη, στις οποίες αποτελούσαν συχνά φαινόμενα τα διαφορετικά μεταξύ τους συμφέροντα και η συγκρότηση διαφορετικών συνασπισμών (συμμαχία της Δήλου με ηγέτιδα δύναμη την Αθήνα, Αχαϊκή Συμπολιτεία, κ.λ.π.), οι ανταγωνισμοί και οι πόλεμοι. Τα κριτήρια των συνασπισμών ή συμμαχιών ήταν πολιτικά, στρατιωτικά, θρησκευτικά, οικονομικά κ.α.

Παρ’ όλα αυτά, η εμφάνιση του κινδύνου της Περσικής εισβολής, φαίνεται πως παίζει καθοριστικό ρόλο στη σύναψη συμμαχίας απέναντι στον κοινό εχθρό, αλλά με όλες τις ιδιαιτερότητες που περιγράψαμε παραπάνω.

 

ΟΙ ΜΗΔΙΣΑΝΤΕΣ ΕΛΛΗΝΕΣ

ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ ΜΗΔΙΣΑΝΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ                      

Αναπαράσταση αντίπαλων της μάχης των Πλαταιών

Αναπαράσταση αντίπαλων της μάχης των Πλαταιών

Α. ΚΛΑΣΙΚΗ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ- ΜΑΧΗ ΤΩΝ ΠΛΑΤΑΙΩΝ 479 π.Χ.

  1. Ενδεικτικό παράδειγμα αποτελεί η περίφημη μάχη των Πλαταιών , με τους Λακεδαιμόνιους να έχουν απέναντί τους Πέρσες, οι Κορίνθιοι τους Μήδους, ενώ απέναντι στους Αθηναίους, τους Μεγαρείς και τους Πλαταιείς αντιπαρατάχθηκαν οι Μηδίσαντες Έλληνες (Βοιωτοί, Θεσσαλοί, Μακεδόνες κ.α.). Παρά τις διαφορετικές και πολλές φορές αντικρουόμενες ιστορικές πηγές της εποχής, ο Ελληνικός συνασπισμός κατά τον Ηρόδοτο, εκτιμάται περίπου στους 39,000 βαριά οπλισμένους οπλίτες και 70,000 ελαφρύτερα οπλισμένους Έλληνες (μεταξύ των οποίων και Είλωτες), ενώ ο στρατός των Περσών σε 300,000 άντρες και άλλους 50,000 Έλληνες.

Το αποτέλεσμα της μάχης είναι γνωστό, με τον Ελληνικό συνασπισμό υπό τον Παυσανία να κατατροπώνει τους Πέρσες, Μήδους και Μηδίσαντες του Μαρδόνιου (ο οποίος σκοτώθηκε στη μάχη) και λόγω της θεματολογίας αξίζει να αναφέρουμε πως οι Αθηναίοι νίκησαν κατά κράτος τον στρατό των Θηβαίων.

Η μάχη συμβολίζει την οριστική ματαίωση της προσπάθειας κατάληψης του Ελλαδικού χώρου από την δεύτερη εισβολή της Περσικής Αυτοκρατορίας σ’ αυτόν.

 

Β. ΕΛΛΗΝΙΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ

Ο Αλέξανδρος ο Μέγας ολοκληρώνει το όραμα του πατέρα του Φίλιππου Β’ για ένωση των Ελληνικών πόλεων-κρατών υπό Μακεδονική ηγεμονία, τόσο με την πειθώ, όσο και με τη βία (ολοσχερής καταστροφή της Θήβας, δήωση του αντρικού πληθυσμού και εξανδραποδισμός των γυναικόπαιδων). Έπειτα απ’ αυτό θέτει σ’ εφαρμογή το φιλόδοξο στόχο του για εισβολή στην Ασία.

 

Μακεδόνες περνούν το Γρα νικό

Μακεδόνες περνούν το Γρα νικό

  1. ΜΑΧΗ ΣΤΟΝ ΓΡΑΝΙΚΟ 334 π.Χ.

Η πρώτη μεγάλη μάχη των Μακεδόνων και των Ελλήνων συμμάχων τους σε Ασιατικό Έδαφος.

Στη μια όχθη του Γρανικού ποταμού παρατάχθηκαν 30,000 πεζοί και 5,000 ιππείς υπό τον Αλέξανδρο, ενώ στην άλλη οι Πέρσες συγκέντρωσαν 12,000 πεζικό, 15,000 ιππικό και 5,000 Έλληνες μισθοφόρους, υπό τους σατράπες Μιθριδάτη και Σπιθριδάτη.

Πέραν της Μακεδονικής επικράτησης, αξίζει να αναφερθεί πως περίπου 2,000 Έλληνες μισθοφόροι πιάστηκαν αιχμάλωτοι και λόγω της στράτευσής τους στο πλευρό των Περσών στάλθηκαν στην Μακεδονία με την ποινή των καταναγκαστικών έργων.

 

  1. ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΙΣΣΟΥ 333 π.Χ.

Πρόκειται για τη δεύτερη μεγάλη μάχη του μεταξύ συνασπισμού των Ελληνικών πόλεων-κρατών υπό

Μακεδονική φάλαγγα

Μακεδονική φάλαγγα

Μακεδονική ηγεμονία, και στρατού της Περσικής αυτοκρατορίας υπό τον Αυτοκράτορα Δαρείο Γ’.

Οι αντίπαλοι στρατοί υπολογίζονται με μεγάλες παρεκκλίσεις σε αριθμούς, ανάλογα με την πηγή και νεότερες έρευνες.

Σε κάθε περίπτωση πάντως, η αριθμητική υπεροπλία του Περσικού στρατού ήταν συντριπτική, λόγω της προηγούμενης πανωλεθρίας στον Γρανικό, ενώ επικεφαλής τους είναι ο ίδιος ο Αυτοκράτορας. Υπολογίζονται σε μεταξύ 100,000 και 150,000 αντρών, ενώ υπάρχουν και μάλλον υπερβολικές εκτιμήσεις για στρατό μεγαλύτερο των 500,000 αντρών.

Το σημαντικό για το θέμα μας είναι πως στο πλευρό των Περσών πολέμησαν περίπου 30,000 Έλληνες μισθοφόροι, δηλαδή ίσοι σε αριθμό με τις δυνάμεις που παρέταξε ο Αλέξανδρος.

Η έκβαση της μάχης κατάληξε σε θρίαμβο των Μακεδόνων, με μεγάλες επιπτώσεις και στον ψυχολογικό τομέα, καθώς εκτός των άλλων ο Αλέξανδρος συνέλαβε και την οικογένεια του αντιπάλου του.

 

  1. ΜΑΧΗ ΣΤΑ ΓΑΥΓΑΜΗΛΑ 331 π.Χ.
ΓΑΥΓΑΜΗΛΑ ΠΑΡΑΤΑΞΗ

ΓΑΥΓΑΜΗΛΑ ΠΑΡΑΤΑΞΗ

Μεταξύ των δύο παραπάνω μαχών και αυτής στα Γαυγάμηλα μεσολάβησαν και άλλες μάχες. Ωστόσο, η συγκεκριμένη χρήζει μνείας καθώς αποτελεί την τελευταία μεγάλη μάχη, η οποία έκρινε το αποτέλεσμα του πολέμου με οριστική επικράτηση των Μακεδόνων και κατάρρευση της κραταιάς Περσικής Αυτοκρατορίας.

Ο Δαρείος έχοντας πλέον συνειδητοποιήσει τον κίνδυνο οριστικής απώλειας της Αυτοκρατορίας του κι έπειτα από αποτυχημένες προσπάθειες σύναψης ανακωχής με τον αντίπαλο και εξευμενισμού του Αλέξανδρου, συγκεντρώνει το σύνολο των δυνάμεών του για τη δίχως αύριο μάχη και τίθεται επικεφαλής του στρατού.

Έτσι, σύμφωνα με εκτιμήσεις του Αρριανού (που θεωρούνται υπερβολικές) ο Περσικός στρατός απαρτίζονταν από 1,000,000 πεζικό και 40,000 ιππείς και παρέταξε ότι καλύτερο είχε από την πολεμική τεχνολογία της εποχής, όπως μακρύτερα ξίφη και ακόντια από τις προηγούμενες μάχες, δρεπανηφόρα άρματα ειδικά εξοπλισμένα με ακόντια και μυτερό άκρο που προηγούνταν των αλόγων κ.λ.π. Κατά πιο μετριοπαθείς εκτιμήσεις, ο Περσικός στρατός συγκέντρωνε περίπου 120,000 πεζικό και 52,000 ιππικό. Σε κάθε περίπτωση πάντως, πάλι ο Μακεδονικός στρατός μειονεκτούσε αριθμητικά, καθώς υπολογίζεται σε περίπου 40,000 πεζικό και 7,000 ιππείς.

Η νέα συντριπτική νίκη των Μακεδόνων, παρά την αριθμητική τους μειονεξία συμβολίζει την οριστική επικράτηση του Αλεξάνδρου, καθώς έκτοτε ο Δαρείος θα καταστεί κυνηγημένος μέσα στην ίδια του την Αυτοκρατορία και μέχρι την προδοτική δολοφονία του από τον αντίζηλό του Βήσσο το 330 π.Χ.

Κι εδώ βέβαια οφείλουμε να επισημάνουμε πως στο πλευρό των Περσών πολέμησαν Έλληνες μισθοφόροι.

 

ΜΕΣΑΙΩΝΑΣ

ΤΑΜΕΡΛΑΝΟΣ-ΒΑΓΙΑΖΗΤ                                                         

ΤΑΜΕΡΛΑΝΟΣ ή Τιμούρ ο χωλός

ΤΑΜΕΡΛΑΝΟΣ ή Τιμούρ ο χωλός

Πρόκειται για την επική αναμέτρηση των δύο ισχυρότερων στρατών της εποχής.

Ο Μογγολικής καταγωγής Ταμερλάνος, χρησιμοποιώντας ασύλληπτη βία, είχε καταφέρει να κατατροπώσει ισχυρότατους αντιπάλους και να εισβάλει σε όλη σχεδόν την Ασία, ενώ αποτελούσε τρόμο των εχθρών του αυτοαποκαλούμενος “μάστιγα του Θεού”. Επεκτάθηκε από την Ινδία και το σουλτανάτο του Δελχί μέχρι το χανάτο της Χρυσής ορδής στη Ρωσία. Συνέτριψε τους ατρόμητους Μαμελούκους της Συρίας μέχρι το στρατό του ιλχανάτου της Περσίας. Κατέλαβε πόλεις όπως τη Δαμασκό και την Βαγδάτη, ενώ μόνο ο φυσικός θάνατός του απέτρεψε την εισβολή και στην Κίνα.

Ο Οθωμανός σουλτάνος Βαγιαζήτ, αποκαλούμενος και “κεραυνός” λόγω των αστραπιαίων επιθέσεων, δεν υπολείπονταν σε δεινότητα και βία. Είχε κατατροπώσει τη δυτική ιπποσύνη στη σταυροφορία της Νικόπολης και μόνο η παρέμβαση μετριοπαθών συμβούλων του κατάφερε να τον πείσει να σταματήσει τη σφαγή αιχμαλώτων. Πολιορκούσε την Κωνσταντινούπολη, την οποία έσωσε τελικά η εισβολή του Ταμερλάνου στα εδάφη του, καθώς έλυσε την πολιορκία και έσπευσε να τον αντιμετωπίσει στη μάχη της Άγκυρας.

Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΑΓΚΥΡΑΣ (1402 μ.Χ): ΚΡΙΘΗΚΕ ΑΠΟ ΜΙΑ ΑΠΟΣΤΑΣΙΑ

ΒΑΓΙΑΖΗΤ Α' αιχμαλωτίστηκε από τον Ταμερλάνο

ΒΑΓΙΑΖΗΤ Α’, γνωστός και ως Κεραυνός. Αιχμαλωτίστηκε από τον Ταμερλάνο

 

Σύμφωνα με υπολογισμούς ο Ταμερλάνος παρέταξε περίπου 140.000 πολεμιστές, ενώ ο Βαγιαζήτ πάνω από 100.000, μεταξύ των οποίων 5.000 επίλεκτοι Γενίτσαροι και 20.000 Σέρβοι ιππείς.

Αρχικά η μάχη φάνηκε να γέρνει προς τους Οθωμανούς. Ωστόσο, απρόσμενα οι μονάδες των Τάταρρων που πολεμούσαν υπό τον Βαγιαζήτ, αποσκίρτησαν και συντάχθηκαν με τον Ταμερλάνο.

Αποτέλεσμα της “ “ανίερης αποστασίας” υπήρξε η περικύκλωση και η εξόντωση των Οθωμανών, ενώ ο ίδιος ο σουλτάνος πιάστηκε ζωντανός και πέθανε κατά τη διάρκεια της αιχμαλωσίας του.

Για την ιστορία αξίζει να συμπληρώσουμε πως οι απόψεις των ιστορικών για την αιχμαλωσία του Βαγιαζήτ από τον εχθρό του, έχουν μεγάλες παρεκκλίσεις. Δηλαδή, υπάρχουν ιστορικοί που υποστηρίζουν πως ο θάνατος του Βαγιαζήτ οφείλεται σε βασανιστήρια και ταπεινώσεις, όπως το να παρακολουθεί κλεισμένος σε κλουβί τη γυναίκα του γυμνή να φροντίζει τον Ταμερλάνο. Αντίθετα, υπάρχουν απόψεις ιστορικών πως ο Ταμερλάνος του συμπεριφέρθηκε με μεγάλο σεβασμό και φρόντισε ώστε ο Βαγιαζήτ να έχει καλές συνθήκες διαβίωσης κατά την αιχμαλωσία του.

 

 

                                                ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ 1821

          

ΣΦΑΓΗ ΧΙΟΥ. ΤΟΥΡΚΙΚΑ ΑΝΤΙΠΟΙΝΑ

ΣΦΑΓΗ ΧΙΟΥ. ΤΟΥΡΚΙΚΑ ΑΝΤΙΠΟΙΝΑ

   ΠΡΟΣΚΥΝΗΜΕΝΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ

 

 

            ΝΕΝΕΚΟΣ

             Πιθανά να αποτελεί τον δημοφιλέστερο (καθότι οπλαρχηγός), αλλά δεν ήταν ο μόνος απ’ όσους ο ίδιος Κολοκοτρώνης αποκαλούσε “προσκυνημένους”. Μερίδα των Ελλήνων δηλαδή, που όχι μόνο δε στήριξαν την Επανάσταση, αλλά συστρατεύτηκαν με τον εχθρό.

Η ομάδα του Νενέκου έχει μείνει στην ιστορία και για το γεγονός πως στήριξε τον παρ’ ολίγο δήμιο της Επανάστασης Ιμπραήμ, ενώ είχε την ευκαιρία ακόμα και να τον συλλάβει. Τελικά, ο ηγέτης της συγκεκριμένης ομάδας “προσκυνημένων”, εκτελέστηκε έπειτα από εντολή του ίδιου του Κολοκοτρώνη.

 

 

ΠΑΤΡΙΑΡΧΗΣ ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ Ε-Η ΑΜΦΙΛΕΓΟΜΕΝΗ ΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΗΓΕΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ

Ηγέτης της Ορθόδοξης εκκλησίας και πατριάρχης Κωνσταντινούπολης. Δε δίστασε να αφορίσει την Επανάσταση και να τους Επαναστάτες, με ότι επιπτώσεις μπορεί να είχε η πράξη του για το ηθικό των ξεσηκωμένων.                              

Ωστόσο, δε λείπουν και οι φωνές που υπερασπίζονται και δικαιολογούν την αμφιλεγόμενη στάση του, ως κίνηση τακτικής και ελιγμό για τον καθησυχασμό και παραπλάνηση του Σουλτάνου και την

ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ Ε ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΚΤΕΛΕΣΗ

ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ Ε’ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΚΤΕΛΕΣΗ

προστασία των Ελλήνων της Κωνσταντινούπολης και της Μικράς Ασίας από το εκδικητικό μένος των Οθωμανών.

Οφείλουμε επίσης να επισημάνουμε την εχθρότητα μερίδας της ηγεσίας της Εκκλησίας ως προς τα μηνύματα του Διαφωτισμού, το όραμα του Ρ. Φεραίου (επίσης αφορίστηκε, όπως και Κολοκοτρώνης και άλλοι Επαναστάτες) και την αποδοχή και ερμηνεία του τούρκικου ζυγού από την Εκκλησία, ως “δίκαιη Θεϊκή τιμωρία” που ως τέτοια, οι Έλληνες οφείλουν να υπομείνουν στωικά.

 

Τελικά, όποια κι αν ήταν τα πραγματικά κίνητρα της εκκλησιαστικής ηγεσίας (όντας προνομιακός εκπρόσωπος, συλλέκτης φόρων και ηγέτιδας δύναμης των Ελλήνων απέναντι στο σουλτάνο), αλλά και του ίδιου του Πατριάρχη, τελικά ούτε ο ίδιος γλύτωσε από την οργή των Οθωμανών και τελικά βρήκε μαρτυρικό θάνατο.

 

 

       

Ο ΜΕΓΑΛΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ Ή ΠΟΛΕΜΟΣ ΧΑΡΑΚΩΜΑΤΩΝ (1914-18)

Ο ΜΕΓΑΛΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ Ή ΠΟΛΕΜΟΣ ΧΑΡΑΚΩΜΑΤΩΝ (1914-18)

               20ος ΑΙΩΝΑΣ

 

           Ο ΜΕΓΑΛΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ  (1914-18)

Στις αρχές του 20ου αιώνα (1914-18), η Ευρώπη βιώνει τον Α’ Παγκόσμιο πόλεμο, ο οποίος έμεινε στην ιστορία με το όνομα Ο Μεγάλος Πόλεμος, ακριβώς επειδή ποτέ πριν η Ευρώπη δεν είχε γνωρίσει σύρραξη όμοια σε μέγεθος, ένταση και φονικότητα.

Αν και διεξήχθη κυρίως σε Ευρωπαϊκό έδαφος, ενεπλάκησαν λαοί απ’ όλο σχεδόν τον κόσμο. Το πέρας του πολέμου θα αλλάξει ριζικά τον Ευρωπαϊκό χάρτη με την κατάρρευση τεσσάρων Αυτοκρατοριών (και το σχηματισμό νέων κρατών): Αυτοκρατορία Αψβούργων (Αυστρουγγαρία), Γερμανική, Ρώσικη, Οθωμανική.

       Τους 2 αντίπαλους σχηματισμούς αποτελούσαν

α) Η ΑΝΤΑΝΤ: Μεγάλη Βρετανία, Γαλλία, Ρωσία και Η.Π.Α. (από το 1917).

ΓΕΡΜΑΝΙΚΗ ΕΠΙΘΕΣΗ ΣΤΟ ΑΝΑΤΟΛΙΚΟ ΜΕΤΩΠΟ. ΟΙ ΠΛΕΙΟΨΗΦΕΙΑ ΤΩΝ ΡΩΣΩΝ ΣΤΡΑΤΙΩΤΩΝ ΔΕΝ ΕΙΧΕ ΟΥΤΕ ΤΑ ΣΤΟΙΧΕΙΩΔΗ ΜΕΣΑ ΑΜΥΝΑΣ

ΓΕΡΜΑΝΙΚΗ ΕΠΙΘΕΣΗ ΣΤΟ ΑΝΑΤΟΛΙΚΟ ΜΕΤΩΠΟ. ΟΙ ΠΛΕΙΟΨΗΦΕΙΑ ΤΩΝ ΡΩΣΩΝ ΣΤΡΑΤΙΩΤΩΝ ΔΕΝ ΕΙΧΕ ΟΥΤΕ ΤΑ ΣΤΟΙΧΕΙΩΔΗ ΜΕΣΑ ΑΜΥΝΑΣ

β) Η ΤΡΙΠΛΗ ΣΥΜΜΑΧΙΑ: Αυστρουγγαρία, Γερμανία, Οθωμανική Αυτοκρατορία και Βουλγαρία

Ωστόσο, οι ραγδαίες αλλαγές που επέφερε στη Ρωσία η Οκτωβριανή Επανάσταση το 1917, είχαν επιπτώσεις και στον Πόλεμο. Συγκεκριμένα, η νέα ηγεσία της Ρωσίας υπό την πίεση του λαού που ζητούσε “ψωμί και ειρήνη”, συνάπτει με τη Γερμανία το σύμφωνο ειρήνης Μπρεστ-Λιτόφσκ και αποχωρεί από τον Πόλεμο.

 

 

 

Η ΕΠΕΜΒΑΣΗ ΤΗΣ ΑΝΤΑΝΤ ΣΤΗ ΡΩΣΙΑ  (1917-1923 ) 

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΙΓΜΙΌΤΥΠΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΡΩΣΙΚΟ ΕΜΦΥΛΙΟ

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΙΓΜΙΌΤΥΠΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΡΩΣΙΚΟ ΕΜΦΥΛΙΟ

   

  Το γεγονός δε θα μπορούσε να μείνει αναπάντητο από τους πρώην συμμάχους της     ΑΝΤΑΝΤ αφενός γιατί κλείνει το Ανατολικό μέτωπο υπέρ της Γερμανίας, αφετέρου διότι κατανοούν πως δεν πρόκειται για μια απλή πολιτική αλλαγή στο εσωτερικό της Ρωσίας, αλλά για βαθιά κοινωνική ανατροπή που αποτελεί κακό παράδειγμα και για τους λαούς των χωρών τους. Έτσι, συμμαχούν με τους Ρώσους οπαδούς της παλινόρθωσης του τσαρισμού και στέλνουν στρατιωτική βοήθεια για την ανατροπή του νέου καθεστώτος, βυθίζοντας τη χώρα σε ένα βίαιο, μακροχρόνιο κι αιματηρό εμφύλιο πόλεμο (1917-1923 ).

Παρά τη συγκεκριμένη ανίερη συμμαχία, το νέο καθεστώς θα επιβιώσει, νικώντας στρατιωτικά το συνασπισμό Ρώσων τσαρικών και δυτικών στρατών. Όμως, το τίμημα για τη νεόκοπη Σοβιετική Ένωση υπήρξε τεράστιο σε ανθρώπινο δυναμικό, παραγωγικές δυνάμεις, οικονομική και κοινωνική πολιτική, υποθηκεύοντας την υλοποίηση των στόχων της Ρώσικης Επανάστασης, επιφέροντας την γεωγραφική περικύκλωσή της και θέτοντας τους όρους του σταδιακού στραγγαλισμού της.

 

ΙΡΛΑΝΔΙΑ ΜΙΑ ΣΥΝΘΕΤΗ ΚΑΙ ΠΟΛΥΠΛΟΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ                                   

ΜΑΤΩΜΕΝΗ ΚΥΡΙΑΚΗ: ΟΙ ΑΓΓΛΟΙ ΜΑΚΕΛΕΥΟΥΝ ΑΟΠΛΟΥΣ ΙΡΛΑΝΔΟΥΣ

ΜΑΤΩΜΕΝΗ ΚΥΡΙΑΚΗ: ΟΙ ΑΓΓΛΟΙ ΜΑΚΕΛΕΥΟΥΝ ΑΟΠΛΟΥΣ ΙΡΛΑΝΔΟΥΣ

   ΠΟΛΕΜΟΣ ΤΗΣ ΑΝΕΞΑΡΤΗΣΙΑΣ (1919-21)

Η περίπτωση της Ιρλανδίας αποτελεί μια αρκετά σύνθετη εικόνα, καθώς ο πόλεμος της Ανεξαρτησίας (1919-21) των Ιρλανδών από τους Βρετανούς, εκτός από εθνικοαπελευθερωτικά χαρακτηριστικά, σημαδεύτηκε από πολιτικούς συμβιβασμούς μεταξύ ομάδας Ιρλανδών και Βρετανών που επέφερε διχασμό στο μέτωπο των πρώτων με αποτέλεσμα έναν αιματηρό εμφύλιο πόλεμο (1922-23). Οι Βρετανοί απάντησαν στον ιρλανδικό αγώνα άλλοτε με ωμή βία όπως η εκτέλεση άμαχων θεατών ποδοσφαιρικού αγώνα το 1920 (γεγονός που έμεινε στην ιστορία ως Ματωμένη Κυριακή), κι άλλοτε με διπλωματία και προσπάθεια διαίρεσης και προσεταιρισμού ομάδας των αντιστεκόμενων.

Η τακτική του διαίρει και βασίλευε καρποφόρησε υπέρ των Βρετανών, οδηγώντας τους Ιρλανδούς αέναες έριδες, μεταξύ αυτών που αποδέχτηκαν την Αγγλοϊρλανδική συνθήκη του 1921 ως αφετηρία δημιουργίας του Ιρλανδικού κράτους κι εκείνων που θεώρησαν τη συμφωνία απαράδεκτη καθώς δεν δικαίωνε τους στόχους που είχαν βάλει.

Το παζλ γίνεται ακόμα πιο σύνθετο από θρησκευτικές, πολιτικές και πολιτιστικές διαφορές μεταξύ των ίδιων των Ιρλανδών. Μια επιπλέον διαχρονική διαίρεση οφείλεται στην πλειοψηφία των Βόρειο-Ιρλανδών που αποσχίστηκαν το 1920 (στο μεγαλύτερο ποσοστό προτεστάντες) και επιθυμούν την παραμονή τους στο Ηνωμένο Βασίλειο και την μειοψηφία των Εθνικιστών (κυρίως καθολικοί), οι οποίοι οραματίζονται την ενιαία Ιρλανδία και την ένωση με τη Δημοκρατία της Ιρλανδίας (Νότιο Ιρλανδία).

Ενδεικτικό των διαφορών που ανάγονται σε πολιτιστικούς λόγους αποτελεί το γεγονός πως στη Βόρειο Ιρλανδία, εκτός της Ιρλανδικής και της Αγγλικής, επίσημη γλώσσα αποτελεί και η Σκωτσέζικη. Στην ήδη πολύπλοκη εικόνα που προσπαθούμε να περιγράψουμε θα πρέπει να συμπεριλάβουμε παραμέτρους πολιτικές, κοινωνικές, ακόμα και γεωγραφικές.

 

Ο ΙΡΛΑΝΔΙΚΟΣ ΕΜΦΥΛΙΟΣ (1922-23)

Αίτιο και αφετηρία αποτελεί η σύναψη συνθήκης ειρήνης με την Αγγλία, την οποία για την Ιρλανδία υπόγραψε ο Μ. Κόλλινς (μαζί με τον Αρ. Γκρίφιθ) στρατιωτικός ηγέτης του ΙΡΑ και πολιτικός του Σην Φέην, αλλά με όρους που πολλοί Ιρλανδοί θεώρησαν απαράδεκτους και εκτίμησαν πως δε δικαίωνε τους αγώνες τους και το αίμα που είχε χυθεί. Συγκεκριμένα, η Ιρλανδία αναγνωρίζεται μεν ως αυτοδιοικούμενη κτήση, όπως ο Καναδάς και η Αυστραλία όμως δεν υπάρχει καν περιθώριο οραματισμού έστω μελλοντικής ένταξης της Βορείου Ιρλανδίας στη Δημοκρατία της Νοτίου Ιρλανδίας και τη συγκρότηση ενιαίου κράτους. Επιπλέον, ένας όρος που εξόργισε τους Ιρλανδούς που αξιολόγησαν ως ανεπίτρεπτη τη συνθήκη, υπήρξε ο όρκος της κυβέρνησης στο νέο ιρλανδικό κράτος, αλλά και η αξίωση όρκου πίστης στο Στέμμα.

Ενδεικτικό του βαθιού διχασμού και της πολιτικής πόλωσης που θα ακολουθήσει την υπογραφή της συνθήκης,

ΕΠΟΧΟΥΜΕΝΗ ΜΟΝΑΔΑ ΤΟΥ ΙΡΑ

ΕΠΟΧΟΥΜΕΝΗ ΜΟΝΑΔΑ ΤΟΥ ΙΡΑ

αποτελεί η παραίτηση του παλαιότερου επιζώντα ηγέτη της Ιρλανδικής αντίστασης και μέχρι τότε αναμφισβήτητου φυσικού ηγέτη Ήμον ντε Βαλέρα, με τον Κόλλινς να καλύπτει τη θέση του Προέδρου της Προσωρινής Κυβέρνησης. Έκτοτε ο διχασμός θα βαθύνει ακόμα περισσότερο, με τη πολιτική διαίρεση των Νότιο Ιρλανδών και την  διάσπαση του ΙΡΑ.

Ο Κόλλινς  αναλαμβάνει αρχηγός του Εθνικού Στρατού, ενώ οι διαφωνούντες συγκρότησαν τους Άτακτους με ηγέτη τον ντε Βαλέρα. Έτσι, ο Ιρλανδικός εμφύλιος με αντίπαλους άντρες που τους ένωναν κάποτε κοινά οράματα, αγώνες και αδελφικοί δεσμοί αποτελεί γεγονός. Από τα θύματά του υπήρξε ο ίδιος ο Κόλλινς ο οποίος έπεσε νεκρός στις 22 Αυγούστου 1922.

Ως κατακλείδα οφείλουμε να επισημάνουμε πως ο συγκεκριμένος εμφύλιος δεν αποτελεί τόσο μια ανίερη συμμαχία μεταξύ Ιρλανδών που συμμάχησαν με τους Βρετανούς με προδοτικά κίνητρα, όσο μια διάσπαση του ΙΡΑ σε δύο ομάδες εκ’ των οποίων η μία ήθελε την εκπλήρωση των αρχικών στόχων που είχαν τεθεί μέχρι τέλους, ενώ η άλλη διακρίνονταν από τάσεις συμβιβασμού με την Αγγλική ηγεσία.

Στην αξιολόγηση της πολιτικής απόφασης που τελικά επέλεξε η ομάδα του Κόλλινς, ίσως θα πρέπει να έχουμε κατά νου πως λήφθηκε κάτω από την πίεση και την απειλή πολέμου από τον Άγγλο πρωθυπουργό Λόυντ Τζωρτζ.

 

           ΙΣΠΑΝΙΚΟΣ ΕΜΦΥΛΙΟΣ (1936-39)

Η ΙΣΟΠΕΔΩΣΗ ΤΗΣ ΒΑΣΚΙΚΗΣ ΠΟΛΗΣ ΓΚΕΡΝΙΚΑ, ΕΝΕΠΝΕΥΣΕ ΤΟΝ ΠΙΚΑΣΟ ΩΣΤΕ ΝΑ ΦΙΛΟΤΕΧΝΗΣΕΙ ΤΟΝ ΔΙΑΣΗΜΟ ΠΙΝΑΚΑ ΤΟΥ

Η ΙΣΟΠΕΔΩΣΗ ΤΗΣ ΒΑΣΚΙΚΗΣ ΠΟΛΗΣ ΓΚΕΡΝΙΚΑ ΑΠΟ ΤΑ ΑΕΡΟΠΛΑΝΑ ΤΩΝ ΝΑΖΙ, ΕΝΕΠΝΕΥΣΕ ΤΟΝ ΠΙΚΑΣΟ ΩΣΤΕ ΝΑ ΦΙΛΟΤΕΧΝΗΣΕΙ ΤΟΝ ΔΙΑΣΗΜΟ ΠΙΝΑΚΑ ΤΟΥ

Το 1936 ο φασίστας στρατηγός Φρ. Φράνκο, μεταφέρει στρατεύματα από το Ισπανικό Μαρόκο στην νότιο Ισπανία με στόχο την κατάλυσης της Ισπανικής Δημοκρατίας και την παλινόρθωση της εγχώριας αντίδρασης. Το γεγονός αποτελεί την αφετηρία του αιματηρού Ισπανικού Εμφύλιου με αντίπαλους τους φασίστες του Φράνκο και το συνασπισμό των Δημοκρατικών (Σοσιαλιστές, Αναρχικοί, Κομμουνιστές, POUM κ.λ.π.).

O Φράνκο έχει την ανοιχτή υποστήριξη τόσο της φασιστικής Ιταλίας, όσο και της ναζιστικής Γερμανίας σε έμψυχο δυναμικό και εξοπλισμό. Από την άλλη οι Δημοκρατικοί αντιμετωπίζουν επίσημα την πολιτική ίσων αποστάσεων από τις Ευρωπαϊκές δημοκρατικές κυβερνήσεις. Ωστόσο, χιλιάδες απλοί αγωνιστές απ’ όλη την Ευρώπη σπεύδουν να συμπαρασταθούν σους δημοκρατικούς, είτε μέσα από το σχηματισμό των Διεθνών ταξιαρχιών, είτε εντασσόμενοι σε ισπανικές πολιτοφυλακές που είχαν δημιουργήσει Αναρχικοί και Ισπανικά κόμματα. Χαρακτηρηστικά παραδείγματα αποτελούν ο συγγραφέας Τζ Όργουελ που πολέμησε με τις δυνάμεις του POUM, Η Αμερικανίδα Αναρχική Έμμα Γκόλντμαν, ο επίσης Αμερικάνος συγγραφέας Ερ Χέμινγουεϊ (με το ρόλο του πολεμικού ανταποκριτή) κ.α.

ΙΣΠΑΝΟΙ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΟΙ ΥΠΕΡΑΣΠΙΖΟΝΤΑΙ ΤΗΝ ΠΟΛΗ ΤΟΥΣ ΣΤΑ ΟΔΟΓΡΑΓΜΑΤΑ

ΙΣΠΑΝΟΙ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΟΙ ΥΠΕΡΑΣΠΙΖΟΝΤΑΙ ΤΗΝ ΠΟΛΗ ΤΟΥΣ ΣΤΑ ΟΔΟΓΡΑΓΜΑΤΑ

ΠΟΛΙΟΡΚΙΑ ΤΗΣ ΜΑΔΡΙΤΗΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΡΑΞΙΚΟΠΗΜΑΤΙΑ ΣΤΡΑΤΗΓΟ ΦΡΑΝΚΟ ΚΑΙ Η 5η ΦΑΛΑΓΚΑ      

Ο φασίστας Φράνκο πολιορκεί την πρωτεύουσα Μαδρίτη με τέσσερις φάλαγγες, αλλά οι ηρωικοί υπερασπιστές της Μαδρίτης έχουν να αντιμετωπίσουν κι έναν επιπλέον κι εξίσου επικίνδυνο εχθρό. Την ανίερη συμμαχία φρανκικού στρατού και ομάδας Μαδριλένων πολιτών. Αυτές ήταν οι δυνάμεις των φασιστών εντός της πόλης, οι οποίοι με δολιοφθορές, επιθέσεις από τα νότα κατά των αμυνομένων, διασπορά ψευδών ειδήσεων κι άλλες ενέργειες υποσκάπτουν την άμυνα.

Η συγκεκριμένη προδοτική ομάδα ονομάστηκε 5η φάλαγγα. Ο συγκεκριμένος όρος καθιερώθηκε έκτοτε στη γλώσσα της πολιτικής με απαξιωτική σημασία και συμβολίζει την υπονόμευση ενός αγώνα εκ των έσω.

 

ΣΥΜΦΩΝΟ ΜΗ ΕΠΙΘΕΣΗΣ ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ-Ε.Σ.Σ.Δ ή ΜΟΛΟΤΟΦ-ΡΙΜΠΕΝΡΟΠ (1939)

ΟΙ ΝΑΖΙ ΕΙΣΒΑΛΟΥΝ ΣΤΗΝ ΠΟΛΩΝΙΑ ΚΑΙ Ο ΠΙΟ ΑΙΜΑΤΗΡΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ ΠΟΥ ΓΝΩΡΙΣΕ Η ΑΝΘΡΩΠΟΤΗΤΑ ΑΡΧΙΖΕΙ

ΟΙ ΝΑΖΙ ΕΙΣΒΑΛΟΥΝ ΣΤΗΝ ΠΟΛΩΝΙΑ ΚΑΙ Ο ΠΙΟ ΑΙΜΑΤΗΡΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ ΠΟΥ ΓΝΩΡΙΣΕ Η ΑΝΘΡΩΠΟΤΗΤΑ ΑΡΧΙΖΕΙ

   Το Σύμφωνο μη επίθεσης ή Μολότοφ-Ρίμπεντροπ (από τα ονόματα των υπουργών εξωτερικών των 2 χωρών), υπογράφτηκε μεταξύ της Ναζιστικής Γερμανίας και της Ε.Σ.Σ.Δ., στην Μόσχα το καλοκαίρι του 1939. Κι εδώ οι ιστορικές συνθήκες, αλλά και το σύντομο σχετικά διάστημα που έχει μεσολαβήσει, όσον αφορά την μεγάλη ιστορική κλίμακα, επιβάλει ιδιαίτερη προσοχή για την ολοκληρωτική αξιολόγησή του.

Η Σοβιετική Ένωση του Στάλιν επικρίθηκε σφοδρά ακόμα και από ανθρώπους που την έβλεπαν με συμπάθεια για αυτήν την Ανίερη (με ή δίχως εισαγωγικά) συμφωνία με τον μεγάλο ιδεολογικό της αντίπαλο.

Σίγουρα πάντως προκύπτουν διάφορα ζητήματα όπως: αν έχουν γίνει γνωστοί όλοι οι όροι του συμφώνου, το οποίο αργότερα παραβιάστηκε. Η ηθική διάσταση του θέματος, ακόμα αν οι αιτιάσεις των Σοβιετικών για τη συμφωνία έχουν βάση τον πραγματισμό της εποχής. Αν ο προσχεδιασμένος διαμελισμός της Πολωνίας από τους δύο «εταίρους», αποτελεί έσχατη προδοσία προς τον λαό τη Πολωνίας από μια χώρα που έχτιζε το Σοσιαλισμό.

Από πλευράς Σοβιετικών τα ισχυρότερα επιχειρήματα που χρησιμοποιήθηκαν, ώστε να δικαιολογήσουν την υπογραφή του Συμφώνου Μη Επίθεσης υπήρξαν: Ο φόβος μιας ενδεχόμενης επέμβασης των Δυτικών για την ανατροπή του καθεστώτος (γεγονός που είχε επαναληφθεί και στα χρόνια του Ρώσικου εμφύλιου) και η ανάγκη δημιουργίας ενός προστατευτικού θύλακα. Η προσπάθεια κερδίσματος πολύτιμου χρόνου, ώστε να προλάβουν να μεταφέρουν βιομηχανίες και ανθρώπινο δυναμικό ανατολικά και έξω από την εμβέλεια των ναζί. Η προετοιμασία της οικονομίας και του κόκκινου στρατού για να αντιμετωπίσει τη διαφαινόμενη επεκτατικότητα των ναζί για τη δημιουργία του «ζωτικού χώρου» που απέβλεπαν.

Σε κάθε περίπτωση πάντως υπάρχουν μελανά σημεία όπως, η από τα πάνω συμφωνία (σε κυβερνητικό επίπεδο)

ΟΙ ΥΠΟΥΡΓΟΙ ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ ΚΑΙ Ε.Σ.Σ.Δ. ΥΠΟΓΡΑΦΟΥΝ ΤΟ ΣΥΜΦΩΝΟ ΜΗ ΕΠΙΘΕΣΗΣ

ΟΙ ΥΠΟΥΡΓΟΙ ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ ΚΑΙ Ε.Σ.Σ.Δ. ΥΠΟΓΡΑΦΟΥΝ ΤΟ ΣΥΜΦΩΝΟ ΜΗ ΕΠΙΘΕΣΗΣ

μεταξύ άσπονδων εχθρών με αποκλίνουσες, θεμελιώδεις και ασυμβίβαστες διαφορές και διαμετρικά αντίθετες αναφορές σε ιδεολογικό επίπεδο. Πόσο μάλλον όταν η συμφωνία ήταν ερήμην και εις βάρος του λαού μιας τρίτης χώρας. Επίσης, στους Σοβιετικούς καταλογίζουν (γεγονός που ίδιοι απέδιδαν στη δυτική προπαγάνδα), αγριότητες και ομαδικές εκτελέσεις κατά την εισβολή τους στην Πολωνία.

Το συγκεκριμένο ιστορικό γεγονός, αλλά ακόμα κι όσα αποκαλύφθηκαν αργότερα για τις διώξεις, τις εξορίες και τις εκτελέσεις αντιφρονούντων από το σταλινικό καθεστώς, μπορεί να μας δίνει μια πληρέστερη εικόνα της Σοβιετικής Ένωσης της συγκεκριμένης περιόδου, αλλά από την άλλη δεν δικαιολογεί την εκπόνηση θεωριών σαν προσπάθειες ισολογισμού μεταξύ «κόκκινου» [αδόκιμος όρος] και «μαύρου» φασισμού.

Η ιδιαιτερότητα της ναζιστικής ιδεολογίας και οι θηριωδίες στη βάση του φυλετισμού, αποτελούν μια ποιοτική διαφορά που κανένα άλλο καθεστώς (ολοκληρωτικό, δικτατορικό, αυταρχικό κ.ο.κ) είτε προηγήθηκε, είτε ακολούθησε δεν επανέλαβε. Η έμφαση του ναζισμού στον φυλετισμό, είναι που αποκλείει κάθε περίπτωση επιβίωσης των κατωτέρων.

Ωστόσο, ακόμα πάντως κι αν δεχτούμε τις Σοβιετικές αιτιάσεις που αναφέραμε, δεν παύει να πλανάται το αμείλικτο ερώτημα, εάν τελικά ο σκοπός αγιάζει τα μέσα.

 

 Η ΚΑΤΑΛΗΨΗ ΤΗΣ ΓΑΛΛΙΑΣ ΑΠΌ ΤΟΥΣ ΓΕΡΜΑΝΟΥΣ ΣΤΟΝ Β’ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΟΛΕΜΟ (1940)

Ο ΧΙΤΛΕΡ ΜΕ ΤΟ ΦΙΛΟΓΕΡΜΑΝΟ ΓΑΛΛΟ ΣΤΡΑΤΑΡΧΗ ΠΕΤΑΙΝ

Ο ΧΙΤΛΕΡ ΜΕ ΤΟ ΦΙΛΟΓΕΡΜΑΝΟ ΓΑΛΛΟ ΣΤΡΑΤΑΡΧΗ ΠΕΤΑΙΝ

   Οι ναζί σε αντίθεση με τον στατικό Α’ Παγκόσμιο πόλεμο, στον οποίο τμήματα και των 2 αντίπαλων καθηλώνονταν για μήνες στα χαρακώματα, εφαρμόζουν την τακτική του «αστραπιαίου πολέμου». Η συγκεκριμένη τακτική είχε σαν αποτέλεσμα γρήγορη κατάληψη χωρών από τους Γερμανούς κατά την έναρξη του πολέμου (Πολωνία, Ολλανδία, Βέλγιο κ.λ.π).

Μπροστά στη γερμανική ορμητικότητα, ούτε καν η ισχυρή Γαλλία κατάφερε να αμυνθεί αποτελεσματικά, ενώ η περίφημη και θεωρητικά απόρθητη γραμμή Μαζινό αποδείχτηκε στην πράξη άχρηστη. Μοναδικό αλλά πολύτιμο κέρδος των συμμάχων, υπήρξε η φυγάδευση σε ασφαλές βρετανικό έδαφος και η αποφυγή από την αιχμαλωσία 140.000 χιλιάδων Γάλλων στρατιωτών και των βρετανικών στρατευμάτων που είχαν σπεύσει να βοηθήσουν τη σύμμαχο χώρα.

Αν και αποτελεί αναπάντητο ιστορικό ερώτημα, γιατί ο Χίτλερ επέδειξε τέτοια ολιγωρία επιτρέποντας στην ουσία την διαφυγή ενός τόσο μεγάλου αριθμού στρατιωτών που θα τους έβρισκε ξανά μπροστά του, γεγονός αποτελεί πως η διάσωση τόσων μάχιμων αντρών θα αποδειχτεί πολύτιμη για τη συνέχιση του πολέμου.

Επίσης αποτελεί γεγονός πως κίνητρα ρεβανσισμού οδήγησαν το Χίτλερ να επιβάλει μια ταπεινωτική συνθήκη ειρήνης στη Γαλλία, που για λόγους συμβολισμού υπογράφτηκε στο ίδιο ακριβώς βαγόνι όπου λίγες δεκαετίες πίσω είχε υπογραφεί η ταπεινωτική για τους Γερμανούς αυτή τη φορά συνθήκη των Βερσαλλιών, η οποία σηματοδότησε τη συνθηκολόγηση της Γερμανίας με -κοινώς αποδεκτό- ιδιαίτερα σκληρούς όρους για τους ηττημένους.

ΤΟ ΚΡΑΤΟΣ ΤΟΥ ΒΙΣΥ (1940-44)

Ωστόσο, ο Χίτλερ δεν προχώρησε σε προσάρτηση ολόκληρης της Γαλλίας. Αντίθετα, επέτρεψε την ύπαρξη ενός τμήματος που ονομάστηκε «ελεύθερη Γαλλία», με έδρα την πόλη ΒΙΣΥ και φιλογερμανική κυβέρνηση απόλυτα ελεγχόμενη από αυτούς υπό τον στρατάρχη Πεταίν (ο οποίος μάλιστα είχε διακριθεί στον Μεγάλο Πόλεμο). Ακριβώς λόγω των επιτυχιών του στον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο, ο Πεταίν έχαιρε μεγάλου κύρους στη Γαλλία.

Ο Πεταίν απόρριψε τόσο την πρόταση για μεταφορά της κυβέρνησης στις Η.Π.Α., όσο και την ένωση του κράτους του με την Μεγάλη Βρετανία, ενώ ήταν αυτός που ζήτησε τη συνθηκολόγηση με την Γερμανία. Στο κράτος του συγκέντρωσε στο πρόσωπό του όλες τις εξουσίες με σκοπό την δημιουργία νέου συντάγματος.

Θα μπορούσε να χρεώσει κανείς τις μεθοδεύσεις και την προδοσία του Πεταίν μόνο στον ίδιο, αν γύρω του δεν είχε συσπειρωθεί το πιο συντηρητικό κομμάτι της Γαλλίας και όσοι έτρεφαν φιλογερμανικά αισθήματα

Φυσικό επόμενο ήταν στο κράτος του Βισύ να ξεκινήσει ο διωγμός κάθε αντιφρονούντα και παράλληλα η δημιουργία μιας κοινωνίας υπό το σύνθημα «Εργασία, Πατρίδα, Οικογένεια». Επίσης, στα πρότυπα των φασιστικών καθεστώτων οργάνωσε διάφορες ομάδες κρούσης, προστασίας του καθεστώτος, ασφάλειας. Επιπλέον, συγκροτήθηκε η φασιστική γαλλική νεολαία με πολλά προνόμια για τα μέλη της.

Βέβαια, στρατιωτικά δεν μπορούσε να προσφέρει μεγάλες υπηρεσίες στον Άξονα, αφενός γιατί μεγάλο μέρος του στρατού είχε διαφύγει όπως προαναφέραμε, αφετέρου διότι οι Βρετανοί προνόησαν και προχώρησαν στην προληπτική βύθιση του Γαλλικού στόλου της Μάγχης. Όμως το κράτος του Βισύ επικροτούσε όλες σχεδόν τις στρατιωτικές επιτυχίες του Άξονα και κυρίως επιτράπηκε στους Γερμανούς η χρήση των βάσεων των γαλλικών αποικιών.

Το 1942 το κράτος του Βισύ έπεσε στη δυσμένεια του Χίτλερ, λόγω της παθητικής του στάσης στη συμμαχική επίθεση ενάντια στις γαλλικές αποικίες της Βορείου Αφρικής. Αποτέλεσμα ήταν η εισβολή των Γερμανών και το τέλος αυτής της ανίερης συμμαχίας, αν και ο Πεταίν συνέχισε να έχει διακοσμητικό ρόλο μέχρι την οριστική επικράτηση των συμμάχων, τους οποίους έβλεπε πάντα με εχθρικές διαθέσεις.

 

          ΚΟΥΒΑΝΙΚΗ ΕΠΑΝΆΣΤΑΣΗ (1953-59)

ΟΙ ΗΓΕΤΕΣ ΤΗΣ ΚΟΥΒΑΝΙΚΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗΣ ΚΑΣΤΡΟ-ΤΣΕ ΓΚΕΒΑΡΑ

ΟΙ ΗΓΕΤΕΣ ΤΗΣ ΚΟΥΒΑΝΙΚΗΣ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗΣ ΚΑΣΤΡΟ-ΤΣΕ ΓΚΕΒΑΡΑ

  Η Κουβανική Επανάσταση έχει πετύχει από το 1959 την ανατροπή ανατροπή του δικτάτορα Μπατίστα και με επικεφαλείς τους Φ. Κάστρο και Ε. Γκεβάρα προχωράει στο μεταρρυθμιστικό της πρόγραμμα. Ωστόσο, η επίτευξη της συγκεκριμένης πρόκλησης θα αντιμετωπίσει και προβλήματα και κινδύνους.

Η Κούβα και κυρίως η πρωτεύουσα Αβάνα, επί Μπατίστα είχε μετατραπεί σε ένα τόπο για πολυτελείς απολαύσεις, τζόγο και σεξ, εύπορων Αμερικάνων. Την ίδια στιγμή ο λαός υπέφερε από τις στερήσεις και τον αυταρχισμό, ενώ η διαφθορά ήταν απανταχού παρούσα. Κάτω απ’ αυτές τις συνθήκες μπορεί να εξηγηθεί η ανάπτυξη των ευνοϊκών συνθηκών και της λαϊκής υποστήριξης που κέρδισε το εγχείρημα του Κάστρο.

Όμως, η επιλογή του νέου ηγέτη της Κούβας να συνδεθεί εν μέσω Ψυχρού Πολέμου- αναζητώντας στήριξη -με το αντίπαλο δέος των Η.Π.Α., την Ε.Σ.Σ.Δ., οι τεράστιες οικονομικές απώλειες ντόπιων ολιγαρχών και Αμερικάνικων εταιρειών από τις κρατικοποιήσεις που προχωρά με γοργούς ρυθμούς το νέο καθεστώς και, η δημιουργία ενός Σοβιετικού θύλακα σε μια γεωγραφική ζώνη που του έχει αποδοθεί ο όρος “αυλή” ή και μαλακό υπογάστριο της δυτικής υπερδύναμης δε θα μπορούσε να γίνει αποδεκτή, δίχως την αντίδραση της τελευταίας.

Έτσι οι μυστικές υπηρεσίες των Η.Π.Α. απεργάστηκαν αρκετά αποτυχημένα σχέδια ανατροπής του νέου καθεστώτος και πισωγυρίσματος στην πρώην ασφαλή κατάσταση, παράλληλα με την παλινόρθωση ενός φιλικού και υπάκουου κοινωνικού και πολιτικού καθεστώτος. Συνάμα, δεν ήταν λίγοι οι Κουβανοί που αυτοεξορίστηκαν ή εκτοπίστηκαν βλέποντας τα προνόμιά τους να χάνονται. Αυτοί συγκρότησαν ένα λόμπι επί αμερικάνικου εδάφους με διακαή πόθο την επιστροφή των κεκτημένων που είχαν απολέσει. Τα σχέδια τους δεν ήταν όμως εύκολο να επικρατήσουν δεδομένης της αποδοχής που απολάμβανε στα πρώτα της βήματα η επαναστατική ηγεσία. Παρ’ όλα αυτά η συμμαχία Κουβανών υποστηρικτών του παλαιού καθεστώτος και Αμερικάνων αρωγών τους δε σκόπευε να αφήσει εύκολα την περιοχή που μέχρι πριν 2 χρόνια είχαν τον απόλυτο έλεγχο, στα χέρια των Επαναστατών και στην ανατολική σφαίρα επιρροής.

 

ΑΠΟΒΑΣΗ ΣΤΟΝ ΚΟΛΠΟ ΤΩΝ ΧΟΙΡΩΝ (1961)

Υπό την οργανωτική ευθύνη της CIA εκπονείται ένα φιλόδοξο σχέδιο ανατροπής που βασίζονταν κυρίως στην

ΑΙΧΜΑΛΩΤΟΙ ΚΟΥΒΑΝΟΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΠΟΤΥΧΗΜΕΝΗ ΕΠΙΘΕΣΗ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ ΤΟΥΣ

ΑΙΧΜΑΛΩΤΟΙ ΚΟΥΒΑΝΟΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΠΟΤΥΧΗΜΕΝΗ ΕΠΙΘΕΣΗ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ ΤΟΥΣ

προθυμία Κουβανών να εισβάλουν στην πατρίδα τους, έχοντας την εσωτερική υποστήριξη-βασισμένη σε εκτιμήσεις- αντικαθεστωτικών που θα ξεσηκώνονταν, δημιουργώντας έτσι μια διμέτωπη επίθεση ενάντια στο καθεστώτος.

Το σχέδιο περιελάμβανε πρώτα τη δημιουργία κλίματος αστάθειας και φόβου, με επαναλαμβανόμενες δολιοφθορές, βομβιστικές επιθέσεις και διανομή προπαγανδιστικού υλικού.

Ενώ την 17η Απριλίου 1961, διενεργείται το τελικό στάδιο που έμεινε στην Ιστορία ως η “απόβαση στον κόλπο των χοίρων”,  με επίθεση από την θάλασσα χιλιάδων Κουβανών αντικαθεστωτικών που ξεκίνησαν από την Γουατεμάλα, έχοντας την κάλυψη Αμερικάνικων πλοίων και αεροπλάνων.

Η αποβατική δύναμη των εξόριστων Κουβανών και αξιωματικών της CIA με επικεφαλής τον πράκτορα Γκρέιστον Λιντς και το εκτελεστικό στέλεχος της CIA Γουίλιαμ (Ριπ) Ρόμπερτσον με την ονομασία “BRIGADA 2506” , βρέθηκε όμως μπροστά σε απρόσμενες εκπλήξεις. Οι επαναστατημένοι Κουβανοί υπό την ηγεσία Κάστρο και Γκεβάρα, εντοπίζουν τους εισβολείς συμπατριώτες τους, τους κυκλώνουν και με μεγάλη αποφασιστικότητα τους νικούν κατά κράτος. Αποκρούστηκαν ακόμα και αεροσκάφη εξοπλισμένα με ναπαλμ.

Τελικό αποτέλεσμα της προσπάθειας ανατροπής του Επαναστατικού καθεστώτος, ήταν η θριαμβευτική επικράτηση των Επαναστατών και η εξολόθρευση και παράδοση των αντεπαναστατών συμπατριωτών τους μέσα σε τρεις μέρες.

Η κουβανική νίκη είχε σαν αποτέλεσμα την ενίσχυση της Επανάστασης αντί για την ανατροπή και επιπτώσεις στο γόητρο των Η.ΠΑ. Συνάμα χαιρετίστηκε από αρκετούς λαούς της Λατινικής Αμερικής. Έκτοτε τα μέτρα κατά της Κούβας ήταν κυρίως οικονομικής φύσης.

 

ΒΙΕΤΝΑΜ

ΤΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ: ΤΑ ΣΗΜΑΝΤΙΚΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ ΜΕΤΑ ΤΟ Β’ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΟΛΕΜΟ

 

Ο ΗΓΕΤΗΣ ΤΩΝ ΒΙΕΤΝΑΜΕΖΩΝ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΗΝ ΑΠΟΙΚΙΟΚΡΑΤΙΑ, ΧΟ ΤΣΙ ΜΙΝΧ

Ο ΗΓΕΤΗΣ ΤΩΝ ΒΙΕΤΝΑΜΕΖΩΝ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΗΝ ΑΠΟΙΚΙΟΚΡΑΤΙΑ, ΧΟ ΤΣΙ ΜΙΝΧ

Από το δεύτερο μισό του 20ου αιώνα, η αποικιοκρατία απονομιμοποιείται όλο και περισσότερο στη συνείδηση του μέσου πολίτη του Δυτικού κόσμου. Οι αποικιοκρατικές δυνάμεις χάνουν σταδιακά επιρροή, δύναμη, εδάφη.

Όλα δείχνουν πως η μεγάλη αποικιοκρατική δύναμη της Γαλλίας (όπως και οι υπόλοιπες) δεν μπορεί να διατηρήσει την αυτοκρατορία που είχε χτίσει τους προηγούμενους αιώνες.

Στο Βιετνάμ τον Σεπτέμβιο του 1945 ο ηγέτης ο Τσι Μινχ ανακηρύσσει από το Ανόι την ανεξαρτησία της χώρας του (γαλλική αποικία), εντάσσοντας μάλιστα στο λόγο του τμήματα από την Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας των Η.Π.Α. όπως διατυπώθηκε το 1776.

 

Τελικά το 1946 η Γαλλία αναγκάστηκε να αποδεχτεί τη διενέργεια δημοψηφίσματος όσον αφορά την ενοποίηση ολόκληρης της χώρας, αλλά ουδέποτε τήρησε τη δέσμευσή της. Έτσι, Έτσι το Δεκέμβριο του 1946 θα ξεκινήσει ο πρώτος πόλεμος της Ινδοκίνας που θα λάβει τέλος τον Ιούλιο του 1954, με πανωλεθρία των γαλλικών δυνάμεων.

 

Ο ΔΕΥΤΕΡΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ ΤΗΣ ΙΝΔΟΚΙΝΑΣ (1965-75)                                              

                                                                                                                                                                                       

ΕΝ ΨΥΧΡΩ ΔΟΛΟΦΟΝΙΑ ΒΙΕΤΚΟΓΚ ΑΠΟ ΑΞΙΩΜΑΤΙΚΟ ΤΩΝ ΒΙΕΤΝΑΜΕΖΩΝ ΣΥΜΜΑΧΩΝ ΤΩΝ Η.Π.Α.

ΕΝ ΨΥΧΡΩ ΔΟΛΟΦΟΝΙΑ ΒΙΕΤΚΟΓΚ ΑΠΟ ΑΞΙΩΜΑΤΙΚΟ ΤΩΝ ΒΙΕΤΝΑΜΕΖΩΝ ΣΥΜΜΑΧΩΝ ΤΩΝ Η.Π.Α.

Ωστόσο, με τον Ψυχρό Πόλεμο να κορυφώνεται, οι Η.Π.Α. φοβούνται το πέρασμα του Βιετνάμ στη σοβιετική σφαίρα επιρροής, λόγω του δημοφιλούς Βιετναμέζου Κομμουνιστή ηγέτη Χο Τσι Μινχ.

Στην εύρεση λύσης λαμβάνουν χώρα διαπραγματεύσεις στη Γενεύη τον Μάιο του 1954, όπου αποφασίζεται η διχοτόμηση του Βιετνάμ στον 17ο παράλληλο και η δημιουργία μιας αποστρατιωτικοποιημένης ζώνης. Επίσης, αποφασίζεται εκνέου η διενέργεια δημοψηφίσματος για την ενοποίηση της χώρας, το οποίο για μια ακόμα φορά δεν έγινε ποτέ.

Στο Νότιο Βιετνάμ αναλαμβάνει την εξουσία με την αμέριστη συμπαράσταση των Η.Π.Α. ο  ο Νγκο Ντιν Ντιέμ (NgoDinh Diem), ο οποίος εγκαθιδρύει ένα φιλοδυτικό αντικομουνιστικό καθεστώς και  περνά σε ανοιχτές διώξεις αντιφρονούντων και πρώην πολεμιστών Βιετμινχ. Συνάμα, αρνείται τη διενέργεια εκλογών το 1956. Από την πλευρά του ο Χο Τσι Μινχ αποφασίζει τη στήριξη των διωκώμενων και των αντστεκόμενων του Νότιου Βιετνάμ, απόφαση που θα οδηγήσει στον Δεύτερο πόλεμο της Ινδοκίνας. Το Βόρειο Βιετνάμ θα δεχτεί τη βοήθεια της Κίνας. Ενώ στο Νότιο, με τον Νγκο Ντιν Ντιέμ προκειμένου να κρατήσει την εξουσία εγκαθιδρύει ένα καθεστώς τρόμου (διώξεις, απαγωγές αντιφρονούντων, βασανιστήρια, εκτοπίσεις ολόκληρων χωριών), θα δεχτεί τη βοήθεια της ανοιχτής εμπλοκής του Αμερικάνικου στρατού στις συγκρούσεις.

Η ΣΥΓΚΛΟΝΙΣΤΙΚΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΟΥ ΤΡΧΟΥΝ ΝΑ ΣΩΘΟΥΝ ΕΠΕΙΤΑ ΑΠΟ ΡΙΨΗ ΝΑΠΑΛΜ

Η ΣΥΓΚΛΟΝΙΣΤΙΚΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΟΥ ΤΡΧΟΥΝ ΝΑ ΣΩΘΟΥΝ ΕΠΕΙΤΑ ΑΠΟ ΡΙΨΗ ΝΑΠΑΛΜ

    Ο σκληρός δεκαετής πόλεμος (1965-75), θα δημιουργήσει αντιπολεμικά και κινήματα διαμαρτυρίας στο Δυτικό κόσμο, ακόμα και στο εσωτερικό των Η.Π.Α.

Οι αμερικάνικες δυνάμεις πολεμώντας σε ένα αφιλόξενο και άγνωστο περιβάλλον και αντιμετωπίζοντας την ανυποχώρητη αποφασιστικότητα των Βιετναμέζων θα οδηγηθούν τελικά σε πανωλεθρία και η αμερικάνικη κυβέρνηση θα αποφασίσει την οριστική αποχώρηση του στρατού.  

Μπορεί ο ηγέτης ο Τσι Μινχ να είχε πεθάνει από το 1969, όμως οι Βιετναμέζοι συνεχίζοντας ηρωικά τον αγώνα εισβάλουν το 1975 στην πρωτεύουσα του Νότιου Βιετνάμ Σαϊγκόν, ανατρέποντας το καθεστώς μαριονέτα και ενοποιώντας επιτέλους τη χώρα. Η νίκη  Βιετναμέζων κομμουνιστών και η κατάληψη της Σαϊγκόν δεν συμβολίζει απλά τη σύγκρουση των δύο υπερδυνάμεων σε περιφερειακό επίπεδο,αλλά και τη νίκη κατά της αποικιοκρατίας, του ιμπεριαλισμού και της ανίερης συμμαχίας μεταξύ Η.Π.Α. και προδοτικού (διαιρετικού για τη χώρα) καθεστώτος που επέβαλε ο Νγκο Ντιν Ντιέ. Η πόλη θα μετονομαστεί σε Χο Τσι Μινχ προς τιμήν του πρώην ηγέτη και οραματιστή του ενιαίου ανεξάρτητου Βιετνάμ

 

ΙΕΡΑ ΣΥΜΜΑΧΙΑ (1815)

 

ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΣΥΜΑΧΙΑΣ

ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΣΥΜΑΧΙΑΣ

 Αφήσαμε επίτηδες για το τέλος τη σύναψη της συνθήκης που έμεινε στην ιστορία με το όνομα Ιερά Συμμαχία, καθότι παρά το δεικτικό όνομά της επρόκειτο μάλλον για μια ανίερη συμμαχία των δυνάμεων της Ευρώπης της αντίδρασης και του συντηρητισμού,  ενάντια σε εκείνες της προόδου και των νέων ιδεών που συμβόλιζε η μεγάλη Γαλλική Επανάσταση.

Πρωταγωνιστές της υπήρξαν αρχικά οι αυτοκράτορες Ρωσίας και Αυστρίας, ο βασιλιάς της Πρωσίας που υπέγραψαν τη συνθήκη στο Παρίσι το 1815, με την Αγγλία να προσχωρεί λίγο αργότερα, ενώ το 1818 προσχώρησε και η Γαλλία.

Όπως αναφέραμε, εχθρός ήταν τα μηνύματα της Γαλλικής Επανάστασης «Ελευθερία, Ισότητα, Αδελφοσύνη» και κάθε φιλελεύθερη ιδέα.

Στόχο αποτελούσε ο έλεγχος της Ευρώπης υπό τα μοναρχικά καθεστώτα, το κύρος και την ισχύ των οποίων είχαν προσβάλει ανεπανόρθωτα οι εξελίξεις της επαναστατημένης Γαλλίας και ο εκθρονισμός του Λουδοβίκου ΙΣΤ. Ως φυσικό επόμενο του προηγούμενου, κανείς ευρωπαίος μονάρχης δεν μπορούσε πλέον να αισθάνεται σίγουρος για το κεφάλι στους ώμους του.

Φυσικά αποτελέσματα της λεγόμενης Ιεράς συμμαχίας υπήρξαν: η αφόρητη καταπίεση των λαών της Ευρώπης, οι επεμβάσεις σε πιο αδύναμες χώρες που παρέκκλιναν των αρχών που είχε θέσει ο συνασπισμός και η εχθρική αντιμετώπιση κάθε είδους αλλαγής που θα μπορούσε να ταράξει τις ισορροπίες, ακόμα κι αυτή η Ελληνική Επανάσταση.

ΠΟΡΤΡΑΊΤΟ ΤΟΥ ΜΕΤΡΝΙΧ

ΠΟΡΤΡΑΊΤΟ ΤΟΥ ΜΕΤΡΝΙΧ

Ειδικά η επιρροή του Αυστριακού καγκελάριου Μέτερνιχ, έδωσε στη συμμαχία σε ακόμα πιο συντηρητική μορφή,

καθιστώντας την όργανο επιβολής του άκρατου απολυταρχισμού και καταστολής των λαϊκών ελευθεριών.

Ωστόσο, απάντηση και οριστική υπονόμευση της ανίερης Ιεράς Συμμαχίας έδωσαν οι ίδιοι οι λαοί με θυελλώδεις Επαναστάσεις, όπως μεταξύ άλλων η Ελληνική Επανάσταση του 1821, η Γαλλική του 1830, η Βέλγικη του 1834 και αρκετές άλλες.

 

Το οριστικό τέλος των αναχρονιστικών μοναρχικών καθεστώτων κατέφθανε με γοργούς ρυθμούς.

 

 

Advertisements
Σχολιάστε

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: