Skip to content

ΕΥΡΩΠΗ: Η ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΣΤΗΝ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ/ ΦΥΣΙΚΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ Ι. ΚΙΝΗΣΗ ΚΑΙ ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΑ

01/07/2013

070928_davinci         ΦΥΣΙΚΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ Ι.  ΚΙΝΗΣΗ ΚΑΙ ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΑ.  ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΛΕΙΣΤΟ ΔΙΑΧΩΡΙΣΜΕΝΟ ΚΟΣΜΟ ΣΤΟ ΑΠΕΡΑΝΤΟ ΕΝΙΑΙΟ ΣΥΜΠΑΝ

 

Οι σημειώσεις αυτές έχουν  ως στόχο να αποσαφηνίσουν, να συνοψίσουν και να κωδικοποιήσουν ορισμένα σημεία της ύλης των κεφαλαίων  1-4 του Β’ Τόμου με κάποιες βιβλιογραφικές υποδείξεις για την ανάπτυξη της μελέτης σας. Αποτελούν βοήθημα μελέτης και όχι υποκατάστατο των εγχειριδίων και πηγών.

Έχοντας υπόψη  τα προδρομικά γεγονότα όπως τα παρουσιάσαμε  στις προηγούμενες σημειώσεις σε ότι αφορά κίνηση και κοσμολογία, θα παρουσιάσουμε α. το γενικό κλίμα της περιόδου της Επιστημονικής Επανάστασης β. τις  δύο συγκλίνουσες διαδρομές που οδήγησαν στην ολοκλήρωση της, τη φυσική της κίνησης και την κοσμολογία, όπως αυτές εκφράστηκαν στο έργο των βασικών μελετητών. γ. Ορισμένες επισημάνσεις για την παράλληλη πορεία της χημείας και  των επιστημών της ζωής την ίδια περίοδο.

             

Γενικά χαρακτηριστικά της περιόδου της Αναγέννησης

Στην ταραγμένη, αντιφατική και, επομένως, έντονα αμφιλεγόμενη περίοδο της οποίας τα χαρακτηριστικά συμπυκνώνονται στον καθιερωμένο όρο Αναγέννηση, ο κόσμος βλέπει να φθάνουν στο αποκορύφωμα τους και να επιταχύνονται ραγδαία, οι διεργασίες που είχαν αρχίσει, στον ένα ή τον άλλο βαθμό, να εξελίσσονται κατά τον Ύστερο Μεσαίωνα. Δεν θα αργήσουν να επεκταθούν σε όλο το φάσμα των ανθρώπινων δραστηριοτήτων, από  την φιλοσοφία, την παιδεία, τις επιστήμες και τις τέχνες, ως την πολιτική, την οικονομία και την τεχνολογία.

  • Διαμορφώνεται διαφορετικός τρόπος ζωής στα διάφορα έθνη, με υπέρβαση της πατερναλιστικής ομοιομορφίας που είχε επιβάλλει η θεολογική αυθεντία στις κοινωνικές δομές. Ενισχύονται οι τοπικές διάλεκτοι στο γραπτό και προφορικό λόγο, ενώ συγχρόνως παύει να κυριαρχεί ενιαία θρησκευτική πίστη. Η ανακάλυψη του Νέου Κόσμου και η επαφή με διαφορετικούς πολιτισμούς μέσα από τα υπερπόντια ταξίδια, προκαλούν πλημμυρίδα νέων δεδομένων.
  • Σταδιακά κυριαρχεί η κοσμική παιδεία που επιζητά την ηθική βελτίωση του ανθρώπου με προσανατολισμό στην καθημερινή πρακτική και όχι στον στείρο σχολαστικισμό. Η τέχνη γίνεται αναπόσπαστο μέρος της παιδείας του κάθε μορφωμένου ανθρώπου, αναδεικνύεται σε κλάδο γνώσης για την οποία η παρατήρηση γίνεται αυτοσκοπός. Έτσι δένεται με την επιστήμη και τη φιλοσοφία, ο δε καλλιτέχνης συχνά συγκεντρώνει στο πρόσωπο του τις ιδιότητες του μαθηματικού, του μηχανικού αλλά και του ανατόμου. Η ανατομία, ως μέρος της παρατήρησης της φύσης με σκοπό την ρεαλιστική της αναπαράσταση, αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα της παιδείας αλλά και της δραστηριότητας του καλλιτέχνη.
  • Η φιλοσοφία αποβάλλει τον συντεχνιακό της χαρακτήρα και γίνεται ελεύθερη εκδήλωση της ατομικότητας, ενώ συγχρόνως αναβιώνει το καθαρά θεωρητικό πνεύμα που αναζητά τη γνώση ως αυτόνομο ιδανικό. Το πνεύμα αυτό εκφράζεται με την τάση των μελετητών να επιστρέφουν στις  αρχαιοελληνικές πηγές και να αναζητούν  την καθαρότητα του κειμένου.
  • Ο κόσμος αρχίζει τώρα να συνειδητοποιεί το γεγονός ότι οι αυθεντίες της αρχαιότητας που κυριαρχούσαν στη μεσαιωνική σχολαστική παράδοση είχαν αντιπάλους. Η σύγκρουση των αντιμαχομένων εξηγήσεων και συστημάτων δεν θα αργήσει να δημιουργήσει σημαντικά ζητήματα στα οποία οι άνθρωποι έπρεπε να μάθουν να αποφασίζουν μόνοι τους.

Μέσα στο συγκρουσιακό αυτό κλίμα, διαμορφώνονται κατά τον 15ο αιώνα δύο κύρια ρεύματα σκέψης, το νεοαριστοτελικό, με επίκεντρο το Πανεπιστήμιο της Πάντοβα, και το νεοπλατωνικό, με επίκεντρο την Ακαδημία της Φλωρεντίας:

  • Ο νεοαριστοτελισμός αποτελεί σύμπλεγμα προσεγγίσεων οι οποίες συνδέουν την τελεολογική αντίληψη με την προσπάθεια να διαμορφωθούν εξηγήσεις για τα φυσικά φαινόμενα που να θεμελιώνονται στην εμπειρική παρατήρηση, χωρίς την ανάγκη της προσφυγής σε υπερφυσικά ή ανιμιστικά αίτια.
  • Ο νεοπλατωνισμός είναι σύνολο από οπτικές που συγκλίνουν στην ολιστική θεώρηση των φαινομένων και στη συγκρότηση ενός ενιαίου συστήματος το οποίο περικλείει τον Θεό, τους αγγέλους, τον άνθρωπο και τον υπόλοιπο επίγειο κόσμο σε μια ενότητα, εντός της οποίας όλες οι σχέσεις καθορίζονται από το Δημιουργό και ελέγχονται από υπερφυσικές δυνάμεις
Advertisements
Σχολιάστε

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: