Skip to content

ΥΣΤΕΡΟΣ ΜΕΣΑΙΩΝΑΣ-Η ΕΥΡΩΠΗ ΠΡΟΣ ΤΗ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑΣ (1.000-1.300)

18/06/2013

Η ΕΥΡΩΠΗ ΠΡΟΣ ΤΗ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑΣ  (1.000-1.300)

ΟΙ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΕΣ ΤΩΝ ΦΡΑΓΚΩΝ

Από τον 8ο έως τον 10ο αιώνα, σίγουρα ξεχωρίζει η συμβολή των Φράγκων στην προσπάθεια σύστασης ενός συνεκτικού βασιλείου με σαφή ίχνη συγκεντρωτισμού γύρω από την αυλή και τη μορφή του αυτοκράτορα ως ανώτατη μορφή εξουσίας. Οι εξελίξεις που ακολούθησαν δρομολόγησαν μια άλλη πορεία στο πολιτικό πλαίσιο της Ευρώπης. Σίγουρα την αυγή του 11ου αιώνα ήταν ακόμη πρώιμη κάθε σκέψη για την ανάπτυξη εθνοτικών δεσμών, αντίθετα εξακολουθούσαν να είναι ισχυροί οι δεσμοί υποτέλειας ενώ τα κάστρα και οι πύργοι των ευγενών ήταν σημεία αναφοράς και κέντρα εξουσίας καθώς δέσποζαν στην οικονομική, την πολιτική και στρατιωτική ζωή.

Σε πολιτικό επίπεδο η Δ. Ευρώπη δείχνει να συνειδητοποιεί την κοινή της κληρονομιά, κυρίως, μέσω του συνεκτικού ρόλου της καθολικής εκκλησίας, η οποία εκφράζεται (και) με την πρώτη συντονισμένη δράση της: τις σταυροφορίες του 12ου αιώνα.

ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΣΤΑΥΡΟΦΟΡΩΝ

ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΣΤΑΥΡΟΦΟΡΩΝ

Αναλυτικότερα για τις σταυροφορίες στο https://istoriatexnespolitismos.wordpress.com/wp-admin/post.php?post=697&action=edit

Μια αναγωγή σε γεωγραφικό επίπεδο κάνει και ο Άγγλος ιστορικός Eric Hobsbawm υποστηρίζοντας ότι «Ακόμα και η ίδια η ιδέα μιας χαρτογραφικά προσδιορισμένης ιστορίας της Ευρώπης έγινε δυνατή μονάχα; Μετά την άνοδο του Ισλάμ, η οποία διαχώρισε οριστικά τα νότια και ανατολικά παράλια της Μεσογείου από τα βόρεια παράλια της. «Η παράξενη ιστορία της Ευρώπης»/ Για την ιστορία/μτφρ Παρασκευάς Ματαλάς/ Εκδόσεις Θεμέλιο Αθήνα 1998)

Μπορεί η Άγια Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία να έχασε τη συνοχή και τη δύναμή της, όμως κατά τον 12ο και 13ο αιώνα σταδιακά αναδύονται δύο νέα μοναρχικά κράτη στη Δύση. Πρόκειται για την Αγγλία των Πλαταγενετών και την Γαλλία των Καπετιδών που η ισχυροποίησή τους θα αλλάξει σε μεγάλο βαθμό τις ισορροπίες στην Ευρώπη. Στη Γαλλία, όπως εξηγήσαμε προηγουμένως, η πρώτη προσπάθεια εγκαθίδρυσης μιας αυτοκρατορίας κληρονομικού μοναρχικού χαρακτήρα, υπήρξε βραχύβια και μετά το θάνατο του Καρλομάγνου οδηγήθηκε στον κατακερματισμό. Ωστόσο, τον 11ο αιώνα οι Καπετίδες κατορθώνουν εκ νέου να κατοχυρώσουν την κληρονομική διαδοχή του στέμματος από μέλη της οικογένειας τους και έως το 1180 δύο ικανοί απ’ αυτούς θα εξασφαλίσουν την εσωτερική ειρήνη στο βασίλειο τους αφού πρώτα καταφέρουν να ανατρέψουν την υπονομευτική δύναμη των χωροδεσποτών.

Μια άλλη σημαντική ημερομηνία για την Ευρώπη, αποτελεί το έτος 1066. Κατά το έτος αυτό, ένας από τους πιο δυνατούς χωροδεσπότες της φεουδαρχικής Ευρώπης, ο  δούκας της Νορμανδίας Γουλιέλμος καταφέρνει να περάσει τη Μάγχη και με την συνδρομή 10.000 αντρών καταφέρνει να στεφθεί βασιλιάς της Αγγλίας. Στη συνέχεια έχοντας την στήριξη των Νορμανδών ιπποτών (με αντάλλαγμα την παροχή φέουδων), δημιουργεί ένα συγκεντρωτικό σύστημα εξουσίας, στηριζόμενο σε έναν αποτελεσματικό φοροεισπρακτικό μηχανισμό. Μπορεί μετά το θάνατό του να ακολούθησε ένα διάστημα αστάθειας, όμως σχετικά σύντομα ο Ερρίκος Β’ ο Πλανταγενέτης αποδείχτηκε σε άξιο διάδοχο. Μέσω των φεουδαλικών κληρονομικών σχέσεων, ο βασιλιάς εκτός από το θρόνο της Αγγλίας, στην οποία επανάφερε τη σταθερότητα, ηγεμόνευσε και σε μια μεγάλη έκταση της ηπειρωτικής Ευρώπης, που περιελάμβανε κομητείες και δουκάτα στο έδαφος της Γαλλίας, όπως η Νορμανδία, η Ακουιτανία, η Βρετάνη, η Ανδεγαβία κ.α. Βάσει των περίπλοκων φεουδαλικών σχέσεων ο Ερρίκος αν και βασιλιάς ήταν τυπικά υποτελής των Καπετίδων της Γαλλίας, ακριβώς λόγω των ηπειρωτικών κτήσεων του. Ωστόσο οι φιλοδοξίες του σύντομα τον οδήγησαν σε ένοπλη σύγκρουση με τη Γαλλία.

Έτσι με τα παραδείγματα της Αγγλίας και της Γαλλίας μπορούμε τώρα να διακρίνουμε καθαρότερα την δρομολόγηση συγκρότησης και την της εδραίωσης σταθερών μοναρχικών βασιλείων, στα χνάρια που άφησαν τόσο οι Καρολίδες όσο και οι αυτοκράτορες της Άγιας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας σε βάρος των φεουδαλικών σχέσεων.

Αναλυτικότερα για τη Νορμανδική εισβολή στην Αγγλία στο

https://istoriatexnespolitismos.wordpress.com/wp-admin/post.php?post=656&action=edit

Αστάθεια κρατών της κεντρικής και ανατολικής Ευρώπης λόγω της μεγάλης εξουσίας των ευγενών και της γερμανικής επέκτασης. Εξαίρεση αποτελεί το μόνο μη σλαβικό βασίλειο της Ουγγαρίας (97)

 Ο ΥΣΤΕΡΟΣ ΜΕΣΑΙΩΝΑΣ (14ος – 15ος Αι.) ΚΡΙΣΗ & ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ

1300-1500

Πανώλη – Λιμός – 100ετής πόλεμος:

Αναλυτικότερα για 100ετή πόλεμο στο

https://istoriatexnespolitismos.wordpress.com/wp-admin/post.php?post=774&action=edit

ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ:

  • Φυγή από την ύπαιθρο, έλλειψη εργατικών χεριών, διωγμοί, είσοδος φεουδαρχίας σε κρίση. Ιππότες και μικροευγενείς γνώρισαν σοβαρά προβλήματα και πολλοί ξέπεσαν κοινωνικά.
  • Ενίσχυση του γαλλικού στέματος & Αγγλίαπόλεμος των Ρόδων, δυναστεία Τυδώρ επιβάλει την τάξη. Αγροτικές εξεγέρσεις σε Γαλλία 1358 και Αγγλία 1381 (η μεγαλύτερη λαϊκή αναταραχή που γνώρισε η χώρα, υπονόμευσε το καθεστώς δουλοπαροικίας στη χώρα), αντιμετωπίστηκαν και οι 2 με άγρια καταστολή. Παράλληλα, αντίδραση συντεχνιών των πόλεων και εργατική εξέγερση στην εριουργία της Φλωρεντίας το 1378.
  • Οι μεγάλες πόλεις της Ιταλίας, της Φλάνδρας και της Χάνσας βγήκαν κερδισμένες από την κρίση γνωρίζοντας θεαματική οικονομική ανάπτυξη.

ΕΚΚΛΗΣΙΑ:

  • Φίλιππος Δ’ ο Ωραίος

    Φίλιππος Δ’ ο Ωραίος

    Μετά το απόγειο πνευματικής 7 κοσμικής δύναμης του 13ου Αι. μπαίνει σε κρίση και ειδικά ο παπισμός.

  • 1305-1378: «Βαβυλώνειος Αιχμαλωσία»: μεταφορά της έδρας από τη Ρώμη στην Αβινιόν. Ο Φίλιππος Δ’ ο Ωραίος επιβάλλει φορολογία της εκκλησιαστικής περιουσίας και διορισμό των επισκόπων, θέτοντας τέρμα στα παπικά όνειρα για οικουμενική  ηγεμόνευση.
  • 1378-1417Μεγάλο Σχίσμα, με Ιταλό πάπα και Γάλλο αντίπαπα στην Αβινιόν. Η κρίση  παίρνει πολιτικές διαστάσεις και τη Ρώμη υποστηρίζουνΑγγλία, Άγια Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, Πολωνία, Ουγγαρία, Μιλάνο και Φλάνδρα. Ενώ την ΑβινιόνΓαλλία, Σκωτία, Σαβοΐα, Αραγονία, Καστίλη, Ναβάρα, Πορτογαλία και Νεάπολη.
  • 1418: Η Σύνοδος της Κωνστάντιας καθαιρεί και τους 2 πάπες και εκλέγει τον Μαρτίνο Ε’ στην Ρώμη. Ωστόσο, ο παπισμός εξήλθε αποδυναμωμένος και συνάπτει κονκορδάτα (συμφωνίες) με τους μεγάλους ηγεμόνες, όπου αναγνωρίζει την αυτονομία των τοπικών εκκλησιών.
  • Αμφισβήτηση υπεροχής και των πρωτείων του πάπα από τον Τζων Ουίκλιφ στην Αγγλία και τον Γιαν Χους στην Βοημία.
  • Τα Πανεπιστήμια χάνουν τον κοσμοπολίτικο χαρακτήρα τους και μετατρέπονται σε κλειστή κάστα με αριστοκρατική σύνθεση.
  • Ίδρυση σχολών στοιχειώδους εκπαίδευσης, συμβάλλει στην καταπολέμηση του αναλφαβητισμού.

ΟΘΩΜΑΝΙΚΕΣ ΚΑΤΑΚΤΗΣΕΙΣ:

 14ος Αι.: 1366: Βουλγαρία, 1389: Σερβία

 15ος Αι.: 1453: Κωνσταντινούπολη, παράλληλα όμως Εκδίωξη Αράβων από Γρανάδα το 1492.

 

14ος &15ος ΑΙΩΝΑΣ

  • ΣΚΑΝΔΙΝΑΒΙΑ:  Ένωση Κάλμαρ (1397-1523): Δανία, Σουηδία, Νορβηγία. Εξυπηρετεί κυρίως τα συμφέροντα της ισχυρότερης Δανίας και διαλύεται με την αποχώρηση της 2ης δύναμης της Σουηδίας.
  • ΕΛΒΕΤΙΑΣυνομοσπονδία ελβετικών καντονιών, που κερδίζουν την ανεξαρτησία τους από τη Γερμανία
  • ΓΕΡΜΑΝΙΑΚατακερματισμός και πολυδιάσπαση. Την μεγαλύτερη και πιο μακροχρόνια ισχύ άσκησαν οι Αψβούργοι της Αυστρίας και οι Χοεντσόλερν του Βρανδεμβούργου.
  • ΙΤΑΛΙΑΚυριαρχία ΜιλάνουΦλωρεντίας και Βενετίας σε Τοσκάνη και ΛομβαρδίαΕδραίωση της παπικής κυριαρχίας στο μεγαλύτερο μέρος της χερσονήσου στο κέντροΝεάπολη αποτελεί αντικείμενο έριδας μεταξύ ξένων ηγεμόνων. Ωστόσο, η συνθήκη του 1454 επιφέρει ειρήνη έως τη γαλλική εισβολή του 1494.
  • ΙΣΠΑΝΙΑΈνωση των βασιλείων της Αραγονίας και της Καστίλης το 1494. Η μεγάλη Ισπανία πλέον αποτελεί γεγονός.
  • ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΕΥΡΩΠΗ:
  • ΕΝΩΣΗ ΛΙΘΟΥΑΝΙΑΣ – ΠΟΛΩΝΙΑΣ (1386-1493): Οι Λιθουανοί ασπάζονται τον καθολικισμό και εκπολωνίζονται, αλλά μεγάλη μερίδα του πληθυσμού παραμένουν Σλάβοι ορθόδοξοι (Ουκρανία – Λευκή Ρουθηνία), επίσης επίσημη γλώσσα του κράτους παραμένουν έως το 1700 τα ρουθηνικά.. Η ένωση προέκυψε για την αντιμετώπιση κοινών κινδύνων, όπως οι Τεύτονες Ιππότες και η ρώσικη ισχύς και είχε σαν αποτέλεσμα τη δημιουργία ενός μεγάλου ισχυρού κράτους στην περιοχή.
  • ΡΩΣΙΑΑποτίναξη της μογγολικής επικυριαρχίας της Χρυσής Ορδής το 1480. Ενώ από το 1492 ο Ιβάν Γ’ ανακηρύσσει τη Μόσχα ως Τρίτη Ρώμη και τον εαυτό του τσάρο (καίσαρα).

ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ & ΟΥΜΑΝΙΣΜΟΣ

ΑΝΑΛΥΤΙΚΕΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ & ΟΥΜΑΝΙΣΜΟΣ ΣΤΙΣ

https://istoriatexnespolitismos.wordpress.com/wp-admin/post.php?post=900&action=edit

https://istoriatexnespolitismos.wordpress.com/wp-admin/post.php?post=871&action=edit

  • Η Αναγέννηση δεν αρνείται πλήρως το μεσαιωνικό χριστιανικό πολιτισμό, αλλά δίνει ανθρωποκεντρική κατεύθυνση στην προσέγγιση της πραγματικότητας αντί για την θεοκεντρική του Μεσαίωνα.. Παράλληλα αναδεικνύει και υπηρετεί την κλασική αρχαιότηταυμνεί τη φύση και προβάλλει την εγκόσμια ζωή.
  • ΚΥΡΙΕΣ ΑΙΤΙΕΣΙσχυρή κλασική παράδοσηοικονομικά & τεχνικά επιτεύγματαπλούτος οικογενειών όπως των Μεδίκων της Φλωρεντίας και των Σφόρτσα του Μιλάνου.
  • ΕΚΠΡΌΣΩΠΟΙ:
  • ΓΡΑΜΜΑΤΑΠετράρχης, Μακιαβέλι, Γκουιτσαρντίνι.
  • ΓΛΥΠΤΙΚΗΜιχαήλ Άγγελος, Ντονατέλο.
  • ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΜποτιτσέλι, Ραφαήλ, Τζιοτζιόνι, Τιρσιάνος, Τιντορέτο.
  • ΠΡΟΤΥΠΟ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΙΑΚΟ: Ο πολυπράγμων Λ.Ντ. Βίντσι.
  • ΟΥΜΑΝΙΣΜΟΣ: Διανοητικό κίνημα με κορυφαίο εκπρόσωπο τον Ολλανδό ΈρασμοΑμφισβητούν το μεσαιωνικό σχολαστικισμό και προσπαθούν να συμβιβάσουν τις χριστιανικές αρχές με την κλασική αρχαιότητα.

ΜΙΑ ΠΛΗΡΕΣΤΕΡΗ ΕΙΚΟΝΑ ΤΗΣ ΔΙΑΔΡΟΜΗΣ ΤΗΣ  ΕΥΡΩΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΗ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑΣ &

ΕΔΡΑΙΩΣΗΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ  ΣΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ Δ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ

https://istoriatexnespolitismos.wordpress.com/wp-admin/post.php?post=1210&action=edit

ΠΗΓΕΣ

  1. Αρβελέρ Ελένη και Aymard Maurice (επιμ). Οι Ευρωπαίοι: Αρχαιότητα, Μεσαίωνας, Αναγέννηση, Γ’ Έκδοση, τ Α, Σαββάλας, Αθήνα 2003 (Les Europeens, 2000)
  2. Αρβελέρ Ελένη και Aymard Maurice (επιμ). Οι Ευρωπαίοι: Νεότερη και Σύγχρονη Εποχή, Β’ Έκδοση, τ Β, Σαββάλας, Αθήνα 2003 (Les Europeens, 2000)
  3. Hobsbawm Eric, Για την Ιστορία, Α’ Έκδοση Θεμέλιο, Αθήνα 1998 (On History, 1997)
  4. Ράπτης Κώστας, Γενική Ιστορία της Ευρώπης. Από τον 6ο έως τον 18ο αιώνα, ΕΑΠ, Πάτρα 1999
Advertisements
Σχολιάστε

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: